چه زمانی باید خاک گلدان را تعویض کنیم ؟

مراقبت و نگهداری از گیاهان در خانه فقط به آبیاری و نور کافی نیاز ندارد؛ بلکه کیفیت خاک نقش خیلی مهمی در سلامتی آن‌ها دارد، زمانی که خاک گلدان قدیمی و بی‌خاصیت شود؛ درواقع یعنی املاح خود را از دست می دهد، گیاه یا دیگر رشد نمی کند یا علائمی مثل بیماری را از خود نشان می دهد، با شناختن این نشانه‌ها و تعویض به‌ موقع خاک، می‌توان به سلامت و شادابی گیاه کمک کرد؛ اگر گیاه شما رشد کندی دارد، برگ‌هایش زرد شده یا آب به‌درستی در خاک نفوذ نمی‌کند، وقت آن رسیده که خاک آن را تعویض کرده و بستر مناسبی برای ادامه رشد آن فراهم کنید.

 تغییر رنگ و ظاهر برگ‌ها

زرد یا قهوه‌ای شدن یا خشک شدن برگ‌های پایینی گیاه می‌تواند نشانه‌ای از خاک نامناسب باشد، البته این مشکل ممکن است دلایل دیگری مثل کم‌آبی، آبیاری بیش‌ از اندازه یا کمبود نور نیز باشد، اما اگر همراه با علائم دیگر باشد، معمولاً مشکل اصلی از خاک کهنه و ضعیف می باشد.

کاهش رشد و ضعیف شدن گیاه

یکی از اولین نشانه‌هایی که نشان می‌دهد خاک گلدان خاصیتی ندارد، کاهش رشد گیاه است؛ اگر گیاه شما برگ‌های جدید نمی دهد یا برگ‌های تازه آن کوچک‌تر از حد نرمال هستند، احتمال خیلی زیاد مواد مغذی موجود در خاک کم شده، گیاهی که تا چند ماه پیش سرحال و پرطراوت بوده، حالا رشدش متوقف شده، پس احتمالا در خاکی فاقد املاح قرار گرفته که دیگر توان تغذیه گیاه را ندارد.

پوسیدگی و ضعف ریشه‌ها ی گیاه

اگر بعضی ریشه‌های گیاه سیاه یا نرم باشند، نشانه‌ی پوسیدگی ریشه‌ها می باشد، که ممکن است به خاطر خاک ناسالم یا زهکشی کم باشد، پوسیدگی ریشه معمولاً زمانی اتفاق می‌افتد که خاک بیش‌ از اندازه متراکم باشد و آب در آن باقی بماند.

نیاز به آبیاری بیش‌از اندازه یا خیلی کم

اگر گیاه شما نسبت به قبل نیاز به آب بیشتر دارد یا برعکس، یعنی خاک بیش‌ از اندازه خیس می‌ماند، نشانه‌ی تغییر ساختار خاک می باشد، خاک‌های قدیمی توانایی نگهداری آب را از دست داده یعنی خیلی زود خشک می‌شوند یا بیش‌ از اندازه نیاز رطوبت را حفظ می‌کنند و در هر دو حالت برای سلامت گیاه مضر می باشد.

تجمع املاح و نمک‌ها

اگر روی سطح خاک یا لبه‌های گلدان یک لایه سفید رنگ از رسوبات می بینید، نشان‌دهنده تجمع املاح و نمک‌های اضافی می باشد، که زمانی اتفاق می‌افتد که آبی که برای آبیاری استفاده شده دارای املاح زیادی بوده یا به گیاه کود شیمیایی زیادی داده شده باشد.

فشرده و سفت شدن خاک

خاک تازه دارای ساختاری سبک و متخلخل می باشد که به ریشه‌ها اجازه می‌دهد به‌راحتی رشد کرده و هوا در آن جریان داشته باشد، اما با گذر زمان، خاک متراکم و فشرده می‌شود؛ پس اگر زمان آبیاری، آب روی سطح خاک باقی می‌ماند و به‌سختی جذب می‌شود، یعنی خاک متراکم شده و دیگر زهکشی مناسبی ندارد.

بوی نامطبوع ناشی از خاک

یکی دیگر از نشانه‌های واضحی که نشان می‌دهد خاک باید تعویض شود، انتشار بوی نامطبوع از گلدان می باشد. اگر گیاه شما بویی شبیه به کپک یا گندیدگی دارد، ممکن است که خاک دارای آلودگی قارچی یا باکتریایی باشد؛ و درواقع این اتفاق زمانی می افتد که خاک برای مدت طولانی رطوبت را در خود نگه داشته و شرایط رشد میکروارگانیسم‌های مضر فراهم شده است.

رشد قارچ‌ها و حشرات در خاک

اگر روی سطح خاک گلدان، لایه‌ای از کپک سفید یا قارچ‌های ریز می بینید، نشان‌دهنده آلودگی خاک می باشد؛ به علاوه، دیدن حشراتی مثل پشه‌های ریز (که بیشتر در خاک‌های مرطوب و قدیمی دیده می‌شوند) نشانه‌ی فساد خاک می باشد و نیاز به تعویض دارد.